
Door mijn vrijwillgerswerk mail ik ook veel met Vlaamse mensen en tijdens die mailwisseling lopen we vaak tegen uitdrukkingen aan die òf voor de Vlamingen òf voor de Nederlanders hilarisch of onbegrijpelijk zijn. Datzelfde gebeurt vaak als wij Belgische blogs lezen.
Soms zijn het ook uitdrukkingen die wij wel begrijpen maar gewoon niet gebruiken.
Zo vond ik in een stukje van Masjenka vandaag de uitdrukking: een bakje bier. Voor de strekking van het verhaal maakte het niet uit wat ze daar precies mee bedoelde maar ik denk dat het om een kratje bier ging.
Maar toen ik een paar weken geleden van een mailmaatje het bericht kreeg dat ze een valling had ging het licht even uit.
Gelukkig kun je tegenwoordig dat soort dingen opgooglen en ik kwam erachter dat het ging om een acute virale nasofaryngitis oftewel een verkoudheid.
Wat ik zelf altijd interessant vind om uit te zoeken waar zo'n uitdrukking vandaan komt en ook hier verschafte Google het antwoord.
In de provincies West- en Oost-Vlaanderen, Antwerpen en Vlaams-Brabant is het dialectwoord voor een verkoudheid algemeen een valling, in West-Vlaanderen vollinge. Er is de neusvalling of kopvalling en borstvalling. Het woord betekent letterlijk natuurlijk 'het vallen, wat valt'. Het woord moet dus worden begrepen als 'kou die op een lichaamsdeel valt'. Zo zegt iemand die een neusverkoudheid had, wel eens 'de kou is op mijn borst gevallen'. Het woord is goed te vergelijken met het verouderde Nederlandse woord zinking, dat eveneens verkoudheid betekent en dat Van Dale omschrijft als 'aandoening waarbij kwade vochten naar een lichaamsdeel trekken en daar pijn veroorzaken'.Het woord zinking kende ik ook niet dus het opzoeken was en passant nog leerzamer dan ik dacht.
Een Belgische vroeg een keer aan mij wat het woord bietsen betekende. Ik mailde haar terug dat het bedelen, klaplopen of schooien betekende. Toen moest ik uitleggen wat schooien was.
Het puzzelboek gaf de volgende synoniemen: bedelen, dalven, kantjagen (?), landlopen, toppen(?) en aalmoezen vragen.
En dat alles omdat ik in een mailtje had gezet dat iemand voortdurend sigaretten aan het bietsen was.
Maar we zijn er uitgekomen!
